ქართველი პოეტი და პუბლიცისტი, საზოგადო მოღვაწე ნიკო ნიკოლაძე 1886 წელს მეუღლესთან და ქალიშვილთან ერთად გადავიდა სოფელ დიდ ჯიჰაიშში. სწორედ საოჯახო მამულში დაარსდა მუზეუმი 1947 წელს, სადაც ინახება მწერლის შემოქმედების შესახებ მოთხრობილი ათასზე მეტი ექსპონატი.
საინტერესოა არა მხოლოდ საოჯახო ქონება, არამედ მუზეუმის ტერიტორიაზე არსებული საყოფაცხოვრებო ფართი: მარცვლეულის შესანახი ბეღელი, ორნამენტული ბაღი და თავლა.
ორსართულიანი საცხოვრებელი კორპუსის საგამოფენო დარბაზში განთავსებულია ნიკოლაძეების მემორიალური ნივთები: ბიბლიოთეკა ძველი წიგნებით, ორიგინალური ბეჭდური გამოცემებით, პორტრეტებით, სამკაულებითა და ფოტოებით.
მამული აშენდა 1910 წელს უცხოელი არქიტექტორის ჰაინრიხ ფრიკის პროექტის მიხედვით. XX საუკუნის დასაწყისში მამულში ფუნქციონირებდა სასოფლო-სამეურნეო სასწავლებელი, მოგვიანებით ნიკოს მეუღლემ გახსნა ქალთა გიმნაზია, რომელიც რუსეთის იმპერიის სოფელში ერთადერთი გოგონების სასწავლო დაწესებულება იყო.
