ბაღვაში, სან მარკო: რით არის ცნობილი პიაცა და როდის უნდა ეწვიოთ ზარების მოედანს

ბათუმის ცენტრში, ქალაქის მერიის გვერდით, 2010 წელს გაიხსნა ადგილი, რომლის ანალოგი საქართველოში სხვაგან არ არის. ვენეციური სტილის ანსამბლი, 5 700 კვ.მ ფართობი, ევროპაში ყველაზე დიდი ფიგურული მარმარილოს მოზაიკა პირდაპირ მიწაზე, საათის კოშკი ქართული ჰიმნით, სამი ვარსკვლავური კონცერტი. ეს ყველაფერი ბათუმის პიაცაა, და ეს ყველაფერი ნამდვილია.

ბევრი ადამიანი, ვინც პირველად ნახავს ამ ადგილს, გაოცდება: ვენეციის სტილი ქართულ ქალაქში? მაგრამ ეს ბათუმისთვის ორგანულია. ქალაქი ყოველთვის იყო სხვადასხვა კულტურის გადასახვევი, და პიაცა ამ ტრადიციის გაგრძელებაა.

🏗️ ვაჟა ორბელაძე: იდეა, გეგმა, განხორციელება

2000-იანი წლების დასაწყისში ბათუმის ხელისუფლება ისტორიული კვარტლების რეკონსტრუქციაზე მუშაობდა. პროექტს მიუწვიეს ვაჟა ორბელაძე, ცნობილი ქართველი არქიტექტორი, რომელიც ადრეც მუშაობდა ძველი თბილისისა და სიღნაღის განახლებაზე. ორბელაძე ჩვეულ მოლოდინს გაცდა.

არქიტექტორის წინადადება: ვენეციის სან-მარკოს მოედნის ანალოგი ბათუმში. ეს ქართული ქალაქისთვის არარეგიდული იდეა იყო, და ამ არარეჩვეულობამ სწორედ წარმატება მოიტანა. 2009 წლიდან 2010 წლამდე, 9 მილიონ დოლარზე მეტი ინვესტიციით, ისტორიული ქალაქის ნაწილი მთლიანად გარდაიქმნა.

5 700 კვ.მ-ის პრიამკუთხა ტერიტორია ოთხი მხრიდან შენობებით შემოიფარგლა. ფასადები ვენეციური სასახლეების სტილშია: თაღოვანი გალერეები, ლეპნინა, ხელით მოხატული სვოდები. შესასვლელები ქუჩებიდან თაღებით არის გაფორმებული. ვიტრაჟები ესტონელი ოსტატის, დოლორეს ჰოფმანის, და ტალინის ცნობილი სახელოსნოს ნამუშევარია.

შედეგი: ადგილი, სადაც ადამიანები ყოველდღიურ საქმეებს ატარებენ და ამავე დროს ვენეციური ატმოსფეროს განცდა ჰქვიათ. მოქალაქეები სწრაფად შეეჩვივნენ, ტურისტებმა კი პიაცა ბათუმის ვიზიტ-ბარათად გამოიყენეს.

ნიშანდობლივია, რომ ანსამბლს ქართული ფოლკლორული ელემენტები თითქმის არ ახლავს. ეს განზრახ გადაწყვეტილება იყო. ორბელაძეს სჭირდებოდა ზუსტი ციტატა ვენეციის სტილიდან, არა ჰიბრიდი. ამ გადაწყვეტილებაზე დებატები დღეს ისევ გრძელდება, მაგრამ ადგილის პოპულარობა საკითხს პრაქტიკულ ჭრილში წყვეტს.

🕐 საათის კოშკი: ჰიმნი, თოჯინები, სასტუმრო

მოედნის მთავარი ობიექტი საათის კოშკია. სტილიზაციით ვენეციის სან-მარკოს სამრეკლოსთან ახლოს დგას. კოშკი მხოლოდ სიმბოლო კი არ არის: შიგნით სამი სასტუმრო მუშაობს, Piazza Boutique Hotel 4★, Piazza Inn 3★ და Piazza Four Colours 3★, ყველა სხვადასხვა სტილში გაფორმებული.

ყოველდღე სამჯერ, ზუსტად 12:00, 15:00 და 18:00 საათზე, კოშკის კურანტები ქართული სახელმწიფო ჰიმნის ფრაგმენტს ასრულებენ. ამ დროს კოშკის ფასადზე ნიშები იხსნება: გამოდის ორი თოჯინა, ადამიანის ზომის, ქართულ ეროვნულ კოსტუმებში. ოთხი სხვადასხვა სცენა მონაცვლეობს. სპექტაკლი წუთზე ნაკლებ გრძელდება.

ვინც ამ სცენას პირველად ხედავს, ხშირად გაოცდება: ეს კომბინაცია, ვენეციური სამრეკლო, ქართული ჰიმნი, ჩაცმული თოჯინები, სხვა ქვეყანაში ალბათ არარეალური იქნებოდა. ბათუმში ეს ბუნებრივი ჩანს.

💎 ევროპის ყველაზე დიდი მოზაიკა

მოედნის ცენტრში, ნიადაგზე გაშლილი, ევროპაში ყველაზე დიდი ფიგურული მარმარილოს მოზაიკა დევს. კატალოგის ცალკე ბარათი მასზე დეტალებს გვაწვდის.

ავტორი ნატალია ამირეჯიბი დე პიტა, ქართულ-შვეიცარიული წარმოშობის დიზაინერია. ესკიზები საქართველოში შეიქმნა. შემდეგ საჭირო მარმარილო სხვადასხვა ქვეყნიდან ჩამოიტანეს, ხოლო ელემენტების წარმოება არაბეთის გაერთიანებულ საემიროებში, აბუ-დაბიში, მიმდინარეობდა. ბათუმში უკვე მზა ნაწილები ერთ კომპოზიციად ლაგდებოდა.

კომპოზიცია: 8 კონცენტრული წრე, ერთი მეორეში. ავტორის ჩანაფიქრი ისაა, რომ ეს წყლის გრიგალს, ვოროინს ასახავს. ცენტრში ზღვის მეფისწული. გარშემო ხუთი წყლის ღვთაება ნათელ, ფერად სამოსში. ცალკეული დეტალები, მაგალითად ლურჯი სამოსი, კერამიკისაა.

მარმარილო სხვადასხვა ქვეყნიდან ჩამოიტანეს. ეს პროექტის მასშტაბს კარგად გამოხატავს: ბათუმის ერთი მოედნის ვიზუალური ეფექტისთვის, ექვს ან მეტ ქვეყანაში ჩატარდა სამუშაო.

კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი: მოზაიკა ჰორიზონტალურია, ადამიანები ზედ დადიან. ვინც ქვემოთ ვერ ჩამოაყურებს, ვერ ნახავს. სრული სურათი ბალკონებიდან ან ჰაერიდანაა კარგად ჩასანახი. ეს სიურპრიზია, ვისაც პირველად სტუმრობს. ბევრი ადამიანი ამ ევროპის რეკორდზე ფეხით გადის, იმის ცოდნის გარეშე, რომ ზუსტად ამ კომპოზიციაზე დგას.

🎵 საღამო, კონცერტები, ატმოსფერა

პიაცა განსაკუთრებით საღამოობით იხსნება. თაღოვანი ფასადები ფერადი განათებით ანათებს. ცოცხალი მუსიკა ყოველ საღამო ჟღერს, ზოგჯერ ადგილობრივი ანსამბლები, ზოგჯერ სოლო მუსიკოსები. ეს ბათუმის ყველაზე გამოყენებადი კულტურული სივრცეა.

ივენთების კუთხით პიაცა ნამდვილად გამოირჩევა: პლასიდო დომინგო, სტინგი, მიშელ ლეგრანი, მეისი გრეი ამ მოედანზე გამოვიდნენ. ქალაქური დღესასწაულები, ბაზრობები, ოფიციალური ღონისძიებები ყველა პიაცაზე ტარდება.

ანსამბლში კაფეები, ბარები და რესტორანები მუშაობს. ფასები ქალაქის საშუალო დონეს ოდნავ ასცდება, მაგრამ ადგილი ანაზღაურებს. ყველაზე ხშირად ბათუმის რომანტიკულ ადგილებს შორის სახელდება. კაფე "მიმინო" სახელით ყველაზე ხშირად გხვდება.

აქ ლაპარაკია სასეირნო ზონაზე, სადაც სეზონზე, განსაკუთრებით ზაფხულის საღამოობით, ძალიან ბევრი ადამიანია. სარესტორნო მაგიდებმა შეიძლება ტერიტორიის დიდი ნაწილი დაიკავოს. ეს ნაკლია, მაგრამ ბათუმური ზაფხულის ნაწილია. ზამთარში პიაცა გაცილებით ნაკლებად გამყოფია და ატმოსფეროც განსხვავებულია: სიჩუმე, განათება, ვენეციური ფასადები და ბევრი სივრცე.

🗺️ მისვლა და ახლომდებარე ღირსშესანიშნაობები

მისამართი: მეფე პარნავაზის ქ. 25, ბათუმი. ქალაქის მერიის გვერდით.

ბულვარიდან: 10 წუთი ფეხით. ძველი ქალაქის მიმართულებით.

ავტობუსით: №1, 1ა, 2, 4, 10, 13 გოგებაშვილის ქ.-ზე, პარნავაზის ქ.-ის გადაკვეთამდე; №7 მეფე პარნავაზის ქ.-მდე.

დამატებითი ინფო: მოედანი გამოიყენება კონცერტებისა და ფესტივალების დროს, ამ პერიოდში ნაწილი ტერიტორიისა შეიძლება დახგვეული იყოს. ასევე, ზოგჯერ სარესტორნო მაგიდები მთელ მოედანს ივსებს, სიარული გართულებულია. ეს ნაკლია, მაგრამ პიაცის ატმოსფეროს ნაწილი.

ახლოს ისტორიული ქალაქის ბევრი ღირსშესანიშნაობა: ბათუმის საკათედრო ტაძარი (შობის ტაძარი, გოთური ელემენტები), ორთა ჯამე (XIX საუკუნის მეჩეთი), ქალაქის მერიის ნეოკლასიკური შენობა. ბათუმის არქიტექტურული ძეგლები ცალკე კატალოგია. ბულვარამდე 10 წუთია ფეხით, სადაც ალი და ნინოს ქანდაკება დგას.

📸 პიაცა ფოტოგრაფიისთვის

პიაცა ბათუმის ერთ-ერთი ყველაზე ფოტოგენური ადგილია, თუმცა კარგი ფოტოს გადასაღებად დრო მნიშვნელოვნელია. სეზონის პიკში, ზაფხულის სამ-ოთხ საათში, მოედანი ადამიანებით სავსეა. ადრე დილით ან გვიან ღამით სრულიად განსხვავებული სივრცეა.

დღის განმავლობაში ყველაზე ჩვეული ხედი: კოშკი ქვემოდან, ვიტრაჟები ბუნებრივ განათებაში. საღამოობით, 20:00 საათის შემდეგ, განათება სრულიად ცვლის ფასადების ხასიათს. ოქროსფერი განათება ქვიდან, ფერადი თაღები, კოშკი ცის ფონზე.

მოზაიკის გადასაღებად ამობრძანება არ გამოდგება ქვემოდან. ბალკონები მიმდებარე რესტორნებში ან სასტუმრო Piazza Boutique Hotel-ის ოთახებიდან ჰორიზონტალური ხედს იძლევა. სრული კომპოზიცია კი ზემოდანაა ჩასანახი.

🌧️ პიაცა სეზონის მიღმა

ბევრი ტურისტი ბათუმს ზაფხულში სტუმრობს. პიაცა კი ყველა სეზონში ღიაა, 24 საათი. ზამთარი განსაკუთრებული დროა: ბრბო არ არის, მოედანი სრულიად სხვა განცდას იძლევა. იანვარ-თებერვალში ბათუმი შედარებით თბილია კავკასიის სხვა ქალაქებთან შედარებით, და გასეირნება კომფორტულია.

გაზაფხულზე, ივლის-ოქტომბრის გარეთ, ტურისტების ნაკადი მნიშვნელოვნად კლებულობს. ეს ნიშნავს: ფასების შესაძლო ვარდნა მიმდებარე სასტუმროებში, ნაკლები რიგი კაფეებთან, მოედნის ატმოსფეროს უფრო მშვიდი გამოვლინება.

ადგილობრივები ამბობენ, რომ ზამთარში პიაცა ყველაზე "ქალაქური" ადგილია. ჩვეულებრივი ბათუმელები, არა ტურისტები, ჯდებიან. ეს სხვა პიაცაა.

🏛️ პიაცა ან „ქართული ვენეცია"

ზოგიერთი მოგზაური სვამს კითხვას: რამდენად სწორია ასეთი ვენეციური ანსამბლის ქართულ ქალაქში მშენებლობა? ეს სამართლიანი შეკითხვაა. ბათუმის ისტორია, სინამდვილეში, ყოველთვის ეყრდნობოდა სხვადასხვა კულტურის შეხვედრას. ქალაქი შავი ზღვის სანაპიროზე, სადაც ოდითგანვე ვაჭრები, მეზღვაურები და მოგზაურები სხვადასხვა ქვეყნიდან ჩიხ-ჩიხ ემშვიდობოდნენ, კულტურული კომპლექსების ინტეგრაციისთვის ნიადაგი ყოველთვის ჰქონდა.

იტალიური სტილი ბათუმში სულაც არ არის პირველი. XIX საუკუნეში, ოსმალური მმართველობიდან რუსეთის იმპერიის მმართველობაში გადასვლის პერიოდში, ქალაქში სხვადასხვა ეროვნული არქიტექტურული სტილის შენობები ჩნდებოდა. დღეს ბათუმის ძველ ქალაქში ერთ უბანში შეიძლება XIX საუკუნის ოსმალური, ევროპული, ქართული და ბოლო ათწლეულის თანამედროვე ნაგებობები ერთმანეთის გვერდით ნახოთ. პიაცა ამ მოზაიკის უახლესი ელემენტია.

ახლა თქვენი სიტყვა

პიაცაზე ყოფილხართ? გვიამბეთ კომენტარებში, კურანტები გინახავთ თუ არა, და რომელი ადგილი ყველაზე მეტად მოეწონათ: თვით მოედანი, მოზაიკა, თუ საღამოს ატმოსფერო.

ინფორმაცია გადამოწმებულია 2026 წლის 6 ივნისის მდგომარეობით.